Wednesday, November 26, 2014

Багш Боловсролын тухай хууль


ЗУРГАДУГААР БҮЛЭГ Бага, дунд боловсролын сургалтын байгууллагын багш
21 дүгээр зүйл. Ерөнхий боловсролын сургуулийн багшийг бэлтгэх, давтан бэлтгэх
/Энэ зүйлийн гарчигт 2008 оны 5 дугаар сарын 23-ны өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/
21.1. Ернхий боловсролын сургуулийн багшийг багш бэлтгэдэг их сургууль, дээд сургууль, коллежид бэлтгэнэ.
/Энэ хэсэгт 2008 оны 5 дугаар сарын 23-ны өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/
21.2. Багш нь багшлах эрхтэй байна.
21.З. Багш бус мэргэжлийн хн заах арга зйн сургалтад хамрагдсаны дараа багшлах эрх авна.
21.4. Ернхий боловсролын сургуулийн багшид заах аргач багш, тэрглэх багш, звлх багш гэсэн мэргэжлийн зэрэг олгоно.
/Энэ хэсэгт 2008 оны 5 дугаар сарын 23-ны өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/
21.5.Багшлах эрх, мэргэжлийн зэрэг олгох, хасах журмыг боловсролын асуудал эрхэлсэн трийн захиргааны тв байгууллага батална.
21.6.Ернхий боловсролын сургуулийн багшийн заах арга, мэргэжлийн ур чадвар, мэргэшил дээшллэх сургалтыг твлрсн, бсчилсэн болон зайны хэлбэрээр зохион байгуулахад Боловсролын тухай хуулийн 16 дугаар зйлд заасан байгууллага мэргэжил, арга зйн удирдлагаар хангана.
/Энэ хэсэгт 2008 оны 5 дугаар сарын 23-ны өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/
22 дугаар зүйл. Багшийн эрх, үүрэг
22.1.Багш нь Боловсролын тухай хуулийн 44.2-т зааснаас гадна дараахь рэгтэй:
22.1.1. багшийн ёс зйн хэм хэмжээг хндэтгэн сахиж биеллэх;
22.1.2.холбогдох хууль тогтоомж, тэдгээртэй нийцлэн гаргасан дрэм, журам, сургуулийн звллийн шийдвэрийг мрдх, тэдгээрийг суралцагч, эцэг, эх, асран хамгаалагч, иргэдэд сурталчлах, суралцагчаа хуулийг хндлэн дээдэлж, сахин биеллдэг болгох;
/Энэ заалтад 2008 оны 5 дугаар сарын 23-ны өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/
22.1.3.бага, суурь, брэн дунд боловсролын стандартыг мрдж, заах арга, мэргэжлийн ур чадвараа байнга дээшллэх;
22.1.4.сургалтын ажлын баримт бичгийг зохих журмын дагуу хтлх, хичээлийн хуваарь, ргэлжлэх хугацааг мрдх;

22.1.5.хичээлийг багш, суралцагчийн хамтын бтээлч йл ажиллагаа болгон зохион байгуулах, суралцагчийг сэтгэн бодох, бие даан ажиллах чадвар, дадалд сургах, сурах явцад тохиолдох бэрхшээлтэй асуудлыг шийдвэрлэхэд нь эцэг, эх, асран хамгаалагчид звлх, туслах, суралцагчийн мэдлэг, чадвар, дадлыг зв нэлэх;
22.1.6.ххдийн авьяас, чадвар, сонирхлыг нээн илрлж, чиг зорилготой хгжлэх, ххдийн эрх ашгийг хамгаалахад эцэг, эх, асран хамгаалагчтай хамтран ажиллах, тэдэнд мэргэжлийн звлг, туслалцаа злэх;
22.1.7. сургалтын ажлын эрл ахуй, хдлмр хамгаалал, аюулгй байдлын шаардлагыг хангах;
22.1.8. бага насны ххдийн эрл мэнд, бие бялдрын хгжлийн асуудлаар сургуулийн эмч болон эцэг, эх, асран хамгаалагчид шаардлагатай мэдээлэл гх.
22.2. Багш нь Боловсролын тухай хуулийн 44.1-д зааснаас гадна сургууль болон багш, суралцагчийн сургалтын ажил, эрл мэнд, аюулгй байдал, эрх ашигт срг нл злэх аливаа йл ажиллагааг таслан зогсоох, хориглоход биечлэн оролцох эрх эдэлнэ.

Monday, November 24, 2014

Авраам Линкольны хүүгийнхээ багшид бичсэн захидал

Авраам Линкольны хүүгийнхээ багшид бичсэн захидал

2014 оны 7 сарын 2
www.edutv.mn
Бүх хүмүүс шударга шулуун биш гэдгийг таних хэрэгтэйг нь мэдэж байна.
Гэхдээ түүнд олиггүй нэгний эсрэг, баатар
Амиа хичээгч улс төрч байхад, өөрийгөө бусдын төлөө зориулдаг удирдагч бас байдаг гэдгийг хэлж зааж өг.
Түүнд дайсан байхад дотно сайн нөхөр байдаг гэдгийг ч зааж өг.
Цаг зав авна гэдгийг мэдэж байна, гэхдээ хэрэв та хийж чадвал,
Хөлсөө гаргаж олсон нэг доллар нь,
Олзны таван доллароос илүү үнэ цэнэтэй гэдгийг түүнд мэдрүүлж сурга.
Ялагдсандаа гутрахгүй байхыг заа,
Ялсандаа баярлаж чадахыг ч заа,
Түүнийг атаархлаас холуур байлга.
Хэрэв хийж чадвал, түүнд
Чимээгүй бахархахын нууцыг зааж өг.
Дарангуйлал нь харахад ялалт мэт харагддаг гэдгийг
Заавал эрт сургаарай,
Түүнд номын гайхамшгийг ч зааж өг.
Гэхдээ түүнд байнга бүү заа... зарим үед чимээгүй ч бай.
Хөх тэнгэр дэх шувууд, наран доорх зөгийнүүд,
Нов ногоон зүлгэн дэх цэцгүүд зэрэг хязгааргүй нууцуудыг бодох бололцоо олго.
Алдаа гаргах нь хуурч мэхлэхээс илүү нэр хүндтэй байдаг гэдгийг хэлж өг.
Хүн болгон түүнийг буруутгалаа ч өөрийнхөө бодол санаанд итгэлтэй байхыг зааж сурга.
Хүүд маань, эелдэг хүмүүст эелдэг,
ширүүн хүмүүст ширүүн хандахыг сурга.
Бүгд ар араасаа цувраад нэг зүг рүү явбал,
Олныг дагахгүй байх хүчийг түүнд өг.
Хүү маань, бүх хүмүүсийг сонсож сураг,
Гэхдээ бүх сонссон зүйлээсээ үнэнийг нь шигшээд,
Зөвхөн сайныг нь сонгон авахыг сурга.
Чадвал та түүнд,
Гунигтай байхдаа ч
Яаж инээмсэглэхийг зааж өг.
Нулимсанд ямар ч ичих зүйл байхгүйг хэл.
Түүнд,
Бүгд ер нь хувийн эрх ашгийнхаа төлөө явдаг гэж ярьдаг хүмүүст дургүйцэх,
Хэт их анхаарал, халамжид болгоомжтой байхыг сурга.
Хүч чадал, оюун ухаанаа өндрөөр үнэлж зарж болно
Харин зүрх сэтгэлээ хэзээ ч үнэлж болохгүй гэдгийг хэлж өг.
Хэрэв өөрийнхөө зөвд итгэж байгаа бол цэх зогсож тэмцэхийг сурга.
Түүнтэй эелдэг харьц, гэхдээ түүнийг бүү тэвэр,
Учир нь болдыг гал л цэвэршүүлдэг.
Тэвчиж чадахааргүй зоригтой байг.
Зоригтой болох тэвчээртэй байг.
Түүнд үргэлж өөртөө бүрэн итгэж байхыг зааж өг.
Ингэснээр хүнд гүн итгэх болно.
Энэ бол том эрэлт юм, бүгдийг хийхийг хичээ,
Гэхдээ та хэр зэргийг хийж чадахаар байна тэр чадлаараа хий.